พระไตรปิฎก อรรถกถา และฎีกา ครบทั้ง ๔๕ เล่ม

สรุปโครงสร้าง แก่นธรรม ความเชื่อมโยง ๓ ชั้นคัมภีร์ และวิเคราะห์ ใคร • ทำอะไร • ที่ไหน • เมื่อไร • อย่างไร • ทำไม ทีละเล่ม พร้อมระบบอ่านออกเสียง

ความเร็ว:
🔊 พร้อมอ่านออกเสียง (เลือกกดอ่านที่บทนำหรือแต่ละเล่มได้เลย)

บทนำ: สรุปโครงสร้างและแก่นแท้ (พระไตรปิฎก • อรรถกถา • ฎีกา)

แผนที่ภาพรวมของคัมภีร์พระพุทธศาสนาเถรวาททั้ง ๓ ชั้น และหัวใจ 5W1H ก่อนศึกษาทีละเล่ม

๑. ชั้นพระไตรปิฎก (บาลี ๔๕ เล่ม)

บันทึกพุทธพจน์และพระดำรัสชั้นปฐมภูมิ แบ่งเป็น พระวินัยปิฎก ๘ เล่ม (ศีลและระเบียบสงฆ์ ๒๑,๐๐๐ พระธรรมขันธ์), พระสุตตันตปิฎก ๒๕ เล่ม (พระธรรมเทศนาตามโอกาสและบุคคล ๒๑,๐๐๐ พระธรรมขันธ์), และ พระอภิธรรมปิฎก ๑๒ เล่ม (ความจริงระดับปรมัตถธรรม จิต เจตสิก รูป นิพพาน ๔๒,๐๐๐ พระธรรมขันธ์)

๒. ชั้นอรรถกถา (คัมภีร์อธิบายขยายความ)

บันทึกบริบทแวดล้อม นิทานต้นเรื่อง ประวัติบุคคล สถานที่ และอธิบายศัพท์ยากในพระไตรปิฎก สืบทอดมาตั้งแต่ปฐมสังคายนาและแปลเรียบเรียงเป็นภาษาบาลีโดย พระพุทธโฆสเถระ และ พระธัมมปาละ (เช่น สมันตปาสาทิกา, สุมังคลวิลาสินี, ปปัญจสูทนี, ธัมมปทัฏฐกถา, อัฏฐสาลินี)

๓. ชั้นฎีกา และอนุฎีกา (คัมภีร์ไขความอรรถกถา)

คัมภีร์ที่อธิบายขยายความในชั้นอรรถกถาให้กระจ่างยิ่งขึ้น ทั้งด้านไวยากรณ์บาลี การวิเคราะห์สภาวะธรรมขั้นละเอียด และการวินิจฉัยข้อสงสัยทางพระวินัยและอภิธรรม เช่น สารัตถทีปนี (ฎีกาวินัย), ลีนัตถปกาสินี (ฎีกาพระสูตร), และ มูลฎีกา (ฎีกาอภิธรรม)

👤 ใคร (Who) — ภาพรวมทั้ง ๔๕ เล่ม

พระสัมมาสัมพุทธเจ้า ทรงเป็นองค์ศาสดาผู้ตรัสสอน โดยมี พระอรหันตสาวก (เช่น พระมหากัสสปะ พระอุบาลี พระอานนท์ พระสารีบุตร พระโมคคัลลีบุตรติสสเถระ) เป็นผู้ร้อยกรองในการสังคายนา และมี พระอรรถกถาจารย์-ฎีกาจารย์ เป็นผู้ขยายความสืบต่อมา

⚡ ทำอะไร (What) — ภาพรวมทั้ง ๔๕ เล่ม

วางระเบียบปกครองคณะสงฆ์ (วินัย), แสดงธรรมเทศนาโปรดพุทธบริษัท ๔ และเทวดาตามจริตนิสัย (สุตตันตะ), และจำแนกสภาวะธรรมชาติของกาย-ใจอย่างเป็นระบบ (อภิธรรม)

📍 ที่ไหน (Where) — ภาพรวมทั้ง ๔๕ เล่ม

แสดงธรรมในชมพูทวีป (เช่น วัดเชตวัน เมืองสาวัตถี, วัดเวฬุวัน เมืองราชคฤห์, ป่าอิสิปตนมฤคทายวัน เมืองพาราณสี, เมืองเวสาลี) และเทวโลก (สวรรค์ชั้นดาวดึงส์) ต่อมารวบรวมและรจนาอรรถกถา-ฎีกาในชมพูทวีปและลังกาทวีป

⏳ เมื่อไร (When) — ภาพรวมทั้ง ๔๕ เล่ม

ตลอด ๔๕ พรรษาแห่งพุทธกาล ร้อยกรองครั้งแรกหลังพุทธปรินิพพาน ๓ เดือน (ปฐมสังคายนา) จารึกเป็นลายลักษณ์อักษรราว พ.ศ. ๔๕๐ และรจนาอรรถกถา-ฎีกาในช่วง พ.ศ. ๙๕๐ – ๑๗๐๐

🛠️ อย่างไร (How) — ภาพรวมทั้ง ๔๕ เล่ม

สอนผ่าน ๒ ระดับความจริง คือ สมมติสัจจะ (บุคลาธิษฐาน มีเรื่องราวและตัวบุคคล) และ ปรมัตถสัจจะ (ธรรมาธิษฐาน แยกแยะขันธ์ ๕ อายตนะ ธาตุ ปฏิจจสมุปบาท) ผ่านการฝึกไตรสิกขา คือ ศีล สมาธิ ปัญญา

💡 ทำไม (Why) — ภาพรวมทั้ง ๔๕ เล่ม

เพื่อให้ผู้ศึกษาและปฏิบัติ รู้แจ้งอริยสัจ ๔ ถอนความหลงผิด (อวิชชา) และความยึดมั่นถือมั่น (ตัณหา-อุปาทาน) นำไปสู่ความพ้นทุกข์อย่างสิ้นเชิงคือ พระนิพพาน

🧰 เครื่องมือศึกษา • ดัชนีหลักธรรม • พุทธสถาน • พุทธพจน์ • คลังของฉัน

ขนาดตัวอักษร

🏛️ ดัชนี (Index) พระอริยบุคคล • อุบาสก • อุบาสิกาที่สำคัญในพระไตรปิฎก ๔๕ เล่ม

ประมวลประวัติ เอตทัคคะ ภูมิธรรม พระสูตรเอก และปุ่มคลิกเชื่อมโยงไปยังเล่มที่ปรากฏครบทั้งพุทธบริษัท ๔ (ภิกษุ • ภิกษุณี • อุบาสก • อุบาสิกา)